Abscis Architecten realiseert kinderpsychiatrie waar natuur en geborgenheid het vertrekpunt vormen

De nieuwe K-dienst, met de afdelingen Yidam en Yügen, vervangt een versnipperde huisvesting waarbij jongeren voorheen verspreid verbleven tussen afdelingen voor volwassenen. Door de nieuwbouw te bundelen op één plek ontstaat een autonome campus, samen met het bestaande Zusterhuis, de kinderboerderij en nieuwe buitenvoorzieningen. De ligging in het groen en de keuze voor een laag, open gebouw vormen daarbij geen decor, maar een wezenlijk onderdeel van het therapeutisch kader.

Een campus in het landschap

Het perceel op de site Mater Dei wordt gekenmerkt door een parktuin, omringd door landerijen en bestaande zorggebouwen. Abscis Architecten koos ervoor het nieuwe volume in één bouwlaag te realiseren, in analogie met het Zusterhuis, om de schaal bewust laag en leesbaar te houden. Het gebouw wordt rond dit Zusterhuis ingeplant, waardoor een nieuwe centrale toegang en een pleintje ontstaan waar onthaal en inkom van de K-dienst samenkomen.

Vanuit dit centrale punt vertrekken ook de verbindingen naar de kinderboerderij en de nieuwe recreatiestrook. Zo wordt de jongerencampus niet opgevat als een afgesloten enclave, maar als een helder gestructureerd geheel waarin paden, pleinen en tuinen de dagelijkse bewegingen begeleiden. De architectuur ondersteunt die leesbaarheid door eenvoudige volumes, duidelijke overgangen en een sterke relatie tussen binnen en buiten.

Twee afdelingen, één samenhangend geheel

De leefgroepen Yügen en Yidam verschillen sterk in werking en veiligheidsniveau, maar werden toch als één architectonisch geheel ontworpen. Yügen is een open, gemengde afdeling en ligt vooraan op het terrein, parallel aan de toegangsweg. De afdeling is opgevat als een open huis in het park, met een duidelijke scheiding tussen dag- en nachtzone en extra ruimtes voor dagbewoners.

Yidam, de beveiligde afdeling voor meisjes, ligt dieper op het terrein en is sterker naar binnen gericht. De leefruimtes zijn georganiseerd rond een private binnentuin, met daglokalen tussen slaapvleugel en centraal volume. Door beide afdelingen te koppelen via gedeelde binnenruimtes en gezamenlijke buitenzones ontstaat een evenwicht tussen autonomie, bescherming en ontmoeting.

Veiligheid zonder institutionele sfeer

Een centrale ontwerpopgave was het verzoenen van veiligheid met een huiselijke, niet-institutionele sfeer. Dat vertaalt zich in het materiaalgebruik, met onder meer houten portieken en een expressieve dakstructuur die warmte en tactiliteit toevoegen. Grote raampartijen en zichtlijnen naar de parktuin zorgen voor openheid, terwijl zorgvuldig gepositioneerde tuinmuren en groenstructuren de noodzakelijke afbakening garanderen.

Ook op detailniveau wordt die balans doorgetrokken. Prikkelarme ruimtes, zoals een tatami-ruimte in Yügen, en voortuintjes bij consultatieruimtes in Yidam bieden plekken voor rust en individuele begeleiding. Transparantie wordt hier niet ingezet als abstract architecturaal principe, maar als middel om vertrouwen en oriëntatie te ondersteunen.

Buitenruimte als therapeutisch landschap

De buitenaanleg vormt een volwaardig onderdeel van het project. Naast de bestaande tuin en kinderboerderij werd een brede groene recreatiestrook aangelegd die fungeert als buffer tussen de jongerencampus en de open omgeving. Deze strook is ontworpen rond een ‘levenslijn’: een organisch, lineair betonnen element dat afwisselend dienstdoet als zitbank, pad of speelaanleiding.

Langs deze levenslijn ontvouwen zich diverse activiteiten, van een hangplek en freerun-parcours tot een sportveld, skatezone en DJ-booth. Naar het noorden toe verbreedt het landschap en vloeit het over in een boomgaard die aansluiting zoekt bij de kinderboerderij. Zo ontstaat een gelaagd buitenlandschap dat meegroeit met de leefwereld van de jongeren en ruimte laat voor beweging, ontmoeting en herstel.