Oost-Vlaamse herbestemmingen door Dierendonckblancke en murmuur winnen Erfgoedprijs 2025
-
-
© Michiel De Cleene
Langs een drukke steenweg in Ronse krijgt het voormalige café Relais de l’Autobus een verrassend nieuw leven als Steinerschool De Ringelwikke, naar een ontwerp van murmuur architecten..
-
© Filip Dujardin
Op de site van de gemeentelijke jongensschool in de dorpskern van Lievegem realiseerde Dierendonckblancke Architecten het collectieve woonproject Dreef 10.
De Erfgoedprijs 2025 bekroont twee herbestemmingsprojecten in Oost-Vlaanderen. School De Ringelwikke in Ronse, ontworpen door murmuur architecten in een voormalig café, en het collectieve woonproject Dreef 10 in Zomergem van Dierendonckblancke Architecten delen dit jaar de prijs. De vakjury koos beide projecten als laureaat ex aequo, omdat ze elk op hun manier tonen hoe bestaand erfgoed een nieuw en toekomstgericht gebruik kan krijgen zonder zijn eigenheid te verliezen.
De prijs, uitgereikt door de Provincie Oost-Vlaanderen, stond dit jaar in het teken van Architectuur & Herbestemming. Uit 34 inzendingen werden eerst zes projecten geselecteerd, waarna de jury uiteindelijk twee winnaars aanduidde. Volgens gedeputeerde voor Erfgoed David Coppens is herbestemming “de ideale mix van respect voor de identiteit van een plek en het geven van nieuwe groeikansen”, en vaak tegelijk de duurzaamste én economisch meest verstandige keuze. Beide winnende teams delen samen een prijzenpot van 10.000 euro.
Van café naar Steinerschool
Langs een drukke steenweg in Ronse krijgt het voormalige café Relais de l’Autobus een verrassend nieuw leven als Steinerschool De Ringelwikke. Het gebouw stond bijna dertig jaar leeg, maar fungeert vandaag opnieuw als een plek van aankomst en vertrek, dit keer voor kinderen. De herbestemming grijpt terug naar de gelaagde geschiedenis van de site, ooit een halteplaats voor reizigers, en vertaalt die naar een hedendaagse leeromgeving.
Murmuur architecten kozen samen met de bouwheer resoluut voor behoud en zorgvuldige ingrepen. Zo bleven de bestaande volumes grotendeels intact en werd de relatie met de groene achterzijde versterkt. De toegang werd verplaatst en het omliggende landschap geïntegreerd als speelruimte, terwijl de circulatie deels naar buiten werd gebracht om binnen ruimte te winnen. Die keuzes sluiten nauw aan bij de pedagogische visie van de school, met veel aandacht voor natuur, beleving en detail.
Klaslokalen als collectieve woonplek
Ook in Zomergem staat een school centraal, dit keer de voormalige gemeentelijke jongensschool in de dorpskern. Op de site realiseerde Dierendonckblancke Architecten het collectieve woonproject Dreef 10, in opdracht van de gemeente Lievegem. Waar vroeger klaslokalen lagen, wonen vandaag gezinnen en alleenstaanden samen in een compact en samenhangend geheel.
De architecten behielden de centrale speelplaats als kloppend hart van het project en maakten er een gedeelde ontmoetingsruimte van. Volgens jurylid Koen Van Synghel toont Dreef 10 dat verdichting in dorpskernen niet automatisch hoeft te leiden tot sloop en grootschalige appartementsbouw. Door erfgoed op mensenmaat te herbestemmen, blijft niet alleen de schaal maar ook de identiteit van het dorp behouden. Beide laureaten illustreren zo overtuigend hoe herbestemming kan bijdragen aan kwalitatieve architectuur én sterke gemeenschappen.