STEEN & BEEN. Vermeend geslurp (Filip Canfyn)
Onze huiscolumnist Filip Canfyn ziet een verrassende eensgezindheid tussen enerzijds de berichtgeving van de krant De Tijd en anderzijds de analyse van Denktank Minerva in het magazine SamPol over wat in andere media nogal snel als de Vlaamse subsidieziekte geframed wordt.
De Vlaamse Regering spendeert één derde van haar totale budget, dus ruim 18 miljard €, aan wat gemeenzaam ‘subsidies’ genoemd worden. Deze op het eerste gezicht rijkelijke hoeveelheid centen is eigenlijk een logisch gevolg van een politieke keuze voor een bestuursmodel, dat ondersteund moét worden: heel wat maatschappelijke activiteiten worden immers als noch door de Vlaamse overheid zelf noch door de markt uit te voeren taken beschouwd. Ze worden daarom uitbesteed aan diverse publieke en private partners en middenveldorganisaties in ruil voor een kostenvergoeding, lees subsidie.
De essentie van dit model wordt duidelijker als de grootste posten uitgelicht worden, op basis van becijferde artikels in De Tijd en SamPol (januari 2026, bijdrage op vraag van Denktank Minerva). Primo, de residentiële ouderenzorg (WZC’s) is goed voor 15%. Secundo, de andere sectoren van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin (denken we maar aan kinderopvang en thuiszorg) krijgen samen 27%. Tertio, de lokale overheden (en vooral de grote steden) innen via het Gemeentefonds 25%. Quarto, de dienstencheques kosten 9% van de pot. Worden die vier grootste posten, die eerder meer dan minder middelen kunnen gebruiken, opgeteld, dan wordt al 76% van die 18 miljard uitgegeven.
Toch slagen critici-met-een-eigen-agenda erin de indruk te wekken dat elke hond met een hoed op subsidies krijgt. Slachtoffers van deze framing worden vooral de middenveldorganisaties, die zich maatschappelijk engageren. Het artikel in SamPol merkt dan ook terecht op: “De verontwaardiging over ‘subsidieslurpers’ is misplaatst. De geviseerde cultuur- en sociaal-culturele organisaties zijn verantwoordelijk voor een minieme fractie van het totale budget.” Ook De Tijd legt een juist accent in een krantenkop: “Bijna 70% van Vlaamse subsidies gaat naar lokale besturen en zorg, dus moet regering het bij de kleintjes zoeken.”
Tot slot, waar ik mij nog het meest aan erger is het aandeel van de sociale woningbouw in die 18 miljard €. Raad eens … 2%. I rest my case.
