Doorzoek volledige site
22 maart 2016 | LIZE EVENS

Cornelis Floris: wonen in historisch erfgoed in hartje Antwerpen

Illustratie | Melissa Milis
Illustratie | Melissa Milis
Illustratie | Melissa Milis
Illustratie | Melissa Milis
Illustratie | Melissa Milis
Achterbouw Illustratie | OMGEVING cvba

In 2011 werkte OMGEVING mee aan de restauratie en herbestemming van de voormalige woning van Cornelis Floris, architect en beeldhouwer uit de 16de eeuw. Na zijn dood kwam er een schoolgebouw, maar voor de restauratie stond het pand in de Everdijstraat te verkommeren. Op dit moment omvat het acht appartementen, vier studio’s en vier winkelruimtes. De historisch waardevolle elementen zijn maximaal bewaard.

Speelplaats

Het gebouw aan de straatzijde uit de 16e eeuw verenigt drie panden, hierin zijn de winkelruimtes en appartementen ondergebracht. De overdekte binnenplaats deed dienst als speelplaats. De overkoepelende stalen glasstraat kreeg een restauratie. In de achterbouw uit 1946 bevinden zich vier studio’s.

 

Balans

Het gebouw is een beschermd monument dat herbestemd wordt. Niki Van Turenhout van OMGEVING: “Zowel tijdens de ontwerp- als uitvoeringsfase bleek dit project een constante balanceeroefening tussen heden en verleden. De restauratie met respect voor de historische elementen ging hand in hand met de implicatie van de hedendaagse woonnormen.”

Hoewel het pand midden in het centrum van Antwerpen ligt, was deze locatie in de schaduw van de Boekentoren toch wat achtergesteld. Niki van Turenhout: “De vervallen gevels in combinatie met een leegstaand winkelcentrum maakten deze straat niet echt aantrekkelijk. Dat is nu helemaal anders; tijdens de openingsuren is de glasstraat publiek toegankelijk. Dat is nu een mooi geheim plekje in Antwerpen.”

De nieuwe elementen werden ook met het grootste respect geïntegreerd. De studio’s en appartementen beschikken over een zwarte doos met de sanitaire- en keukenfuncties in. Zo blijven de muren gevrijwaard.

 

Historische elementen

De restauratie in samenwerking met monumentzorg werd met de grootste zorg uitgevoerd. Het houten schrijnwerk met enkel glas bleef bewaard. OMGEVING voorziet wel de mogelijkheid om aan de binnenkant nog achterzetramen te plaatsen. Verder spelen een marmeren schouw, geprofileerde balksleutels en restanten van 16e eeuws handbeschilderd behangpapier een grote rol in het gebouw.

Opvallend is de historisch correcte restauratie van wandschilderingen, kalkweefselplafonds en fineerlagen op originele houten vloerbalken, die werden uitgevierd door experts. De bakstenen buitengevels werden opnieuw bepleisterd op de manier waarop dit vroeger gebeurde.

Aanvullende materialen werden steeds gekozen opdat zij complementair zoude, zijn aan het bestaande: strak zwart stalen buitenschrijnwerk als mooi contrast met de witgeschilderde houten ramen, gepolierde betonvloer in een eenvoudige grijze kleur, zwart geschilderde volumes voor de nieuwe technische functies.

 

Toekomst

Monumentenzorg stelde erg strenge eisen aan het gebouw, zo was voor de restauratie van de houten ramen een mandaat nodig. Monumenten zijn verder ook niet onderhevig aan de EPB-wetgeving, maar OMGEVING trachtte toch maximaal aan toekomstige regelgevingen te voldoen. Dit door dakisolatie met rotswol, akoestische isolatie in vloeren en wanden, maar ook de mogelijkheid tot isolerende voorzetwanden.