Doorzoek volledige site
20 oktober 2020

dbv architecten bouwt gloednieuw labogebouw op Campus Groenenborger UAntwerpen

Illustratie | dbv architecten
Illustratie | dbv architecten
Illustratie | dbv architecten
Illustratie | dbv architecten

Op Campus Groenenborger van de Universiteit Antwerpen bouwt dbv architecten een gloednieuw labogebouw, met een centrale ontmoetingsruimte voor de volledige campus. Op de parking wordt 10 000 m2 van de huidige verharding vernieuwd en volledig losgekoppeld van het rioolstelsel. Het project kadert binnen een masterplanvisie om Campus Groenenborger op langere termijn te ontwikkelen en te verduurzamen. Studiebureau Arcadis levert de expertise op gebied van stabiliteit, speciale technieken en duurzaamheid.  

Het uitgangspunt van het masterplan voor Campus Groenenborger is om de site van een nieuw, groen hart te voorzien met een intelligent samenspel van de bestaande gebouwen, nieuw op te richten volumes en volwaardige open ruimte ertussen om een écht campusgevoel te creëren. Deze eerste fase bestaat uit het oprichten van een nieuw kantoorgebouw met laboratoria, de heraanleg van de parkeerfaciliteiten en de creatie van een centrale wandelboulevard.

Om voldoende open ruimte te vrijwaren op de beperkte site, is de footprint van het nieuwe gebouw beperkt gehouden en is er in de hoogte gewerkt met in totaliteit zeven bovengrondse en één ondergrondse bouwlaag. Deze omvatten een fietsberging in de kelder, een polyvalente ruimte op het gelijkvloers met een vrijstaande bunker voor gasopslag en kantoor- en labofaciliteiten op de verdiepingen. De bovenste verdieping is volledig ingenomen voor de technische uitrusting van het gebouw.


Dynamisch gevelaanzicht

Het plan bestaat uit twee diagonaal tegenover elkaar geplaatste vaste kernen die de trappen en liften bevatten. Eén kern is voor personencirculatie, de andere voor goederenaanvoer. Een interne gang verbindt de kernen met elkaar zodat er aan de gevelzijdes maximaal geprofiteerd kan worden van het daglicht voor de kantoren en labo’s. Het gebouw bestaat uit een betonskeletstructuur met een strakke ritmering die ook vertaald werd naar het gevelaanzicht.

Uitspringende penanten in lichte gevelstenen ingevuld met horizontaal gevelstenen naast het geanodiseerd bronsgetint aluminium buitenschrijnwerk en verticaal geplaatste gevelstenen ter hoogte van de vloerniveaus zorgen samen met de doorlopende dorpel in architectonisch beton voor een dynamisch samenspel. Op het gelijkvloers en de bovenliggende verdieping zorgen de terugliggende raampartijen en dubbelhoge overdekte inkom voor de nodige luchtigheid in de architectuur.


Verduurzamen

Het masterplan maakt komaf met de ‘auto-is-koning-mentaliteit’, het idee waarrond de oorspronkelijke campus werd gebouwd. Dit kantoorgebouw vormt het ankerpunt van een nieuwe campus lay-out, die vanaf nu voorrang geeft aan voetgangers en fietsers. Een modal shift’ naar meer fietsgebruik wordt aangemoedigd door het voorzien van een royale fietsparking onder het gebouw.. Het open gelijkvloers is voor alle campusgebruikers toegankelijk en draagt zo bij tot een versterkte leefbaarheid van de gehele site. 10 000 m2 verharde oppervlakte wordt infiltrerend heraangelegd en ontkoppeld van de riolering.


Technische uitdaging

De interne organisatie van de kantoor- en labofuncties kent zijn eigen logica die gerespecteerd dient te worden. De belangrijkste uitdaging stelde zich op stedenbouwkundig vlak: het verzoenen van het interne schema met de opgelegde esthetische bouwcode door de Antwerpse welstandscommissie en de verduurzaming van het gehele campusterrein.

De conditionering van de laboruimtes vormt een totaaloplossing kijkend naar het comfort van de gebruiker, de goede werking van de labo-uitrustingen, de stabiliteit van de proeven en de persoonsveiligheid. Dit eisenpakket vormt de belangrijkste uitdaging in het concept technieken waarbij de experten tot het uiterste zijn gegaan.

In een labo-omgeving dienen alle toegevoegde media uiterst zuiver te zijn: sterke filtering van pulsielucht, hoogstaande legeringen RVS en koper als kwaliteitsgarantie voor de technische gassen, ringleiding van gedemineraliseerd water d.m.v omgekeerde osmose technologie zijn slechts enkele voorbeelden. Daarnaast kunnen de afgevoerde media sterk gecontamineerd zijn, bijvoorbeeld speciale coatings op ventilatiecomponenten, kunststof luchtkanalen, buffering van vervuild afvalwater.

De risico-analyse uitgevoerd samen met de gebruikers, resulteert ook in strenge eisen wat betreft de persoonsveiligheid omtrent nooddouches, alarmfuncties, debietscontroles, gasdetecties, explosieveiligheden, leegstandsbewaking en dergelijke meer.
 

Flexibel gebouw

De aandacht voor duurzaamheid uit zich in dit project in de compactheid en de flexibiliteit van het gebouw. Een beperkte, quasi vierkante footprint zorgt voor minder terreinverharding en een optimale gebouwschil. Structureel bestaat het gebouw uit een kolomgrid, die in de toekomst een veelheid aan functies zou kunnen huisvesten, waardoor afbraak geen optie hoeft te zijn en hergebruik dus gestimuleerd wordt.


Warmtepompen

Binnen de hoge duurzaamheidsambities werden afzonderlijke klimaatprincipes ontworpen voor de laboratoria enerzijds en de kantoren anderzijds. Ventilatie-, verwarmings- en comforteisen verschillen immers voor beide ruimtes, waardoor een opsplitsing in verschillende klimaatprincipes zowel energetisch als economisch een meerwaarde betekent.

Technisch vraagt een labo-omgeving veel energie waarbij een energiezuinige opwekking des te belangrijker wordt. Zo worden er centraal warmtepompen geplaatst die tegelijk kunnen verwarmen als koelen waarbij de restwarmte- en koude gebufferd wordt voor later gebruik. Daarnaast zijn er ook voorzieningen getroffen voor een toekomstige aansluiting op een warmte- en koudenet geplaatst over gans de site.

GERELATEERDE DOSSIERS