Doorzoek volledige site
14 december 2020

Stralende bekroning in CLT voor Atheneum van Mariakerke (Martens Van Caimere Architecten + Xtra Architecten)

Illustratie | Martens Van Caimere Architecten + Xtra Architecten
Illustratie | Martens Van Caimere Architecten + Xtra Architecten
Illustratie | Martens Van Caimere Architecten + Xtra Architecten

Martens Van Caimere Architecten en Xtra Architecten tekenen samen het ontwerp voor de uitbreiding van het Atheneum van Mariakerke. Het bestaande gebouw krijgt een nieuwe ‘optopping’ als een stralende bekroning, die zich nestelt in de kruinen van de omliggende gebouwen. Door enkele slimme planmatige insteken ontstaat een open plan, met een ruime en lichte circulatiezone die kan gebruikt worden als polyvalente lesstraat.

Het bouwprogramma betreft een uitbreiding van het bestaande gebouw met leslokalen voor innovatief onderwijs. Er wordt een nieuwe verdieping op het bestaande gebouw toegevoegd met instructielokalen, werklokalen en stille ruimtes voor een 100-tal leerlingen. Daarnaast werd er een inbreiding van de bestaande refter voorzien, waar middels het toevoegen van een mezzanine ook de capaciteit wordt verhoogd.

Er wordt gekozen voor een duidelijk leesbaar volume, met heldere lijnen, kalme verhoudingen en speelse details. De gevelafwerking is eenvoudig door het gebruik van slechts één materiaal (thermisch verduurzaamd hout met dieprood gekleurde beits). De frivole kleur en de speelse verdraaiing met subtiele kroonlijst in de houten beplanking geven het geheel een harmonisch, uitnodigend en attractief karakter.

De binnenruimtes worden gekenmerkt door licht en openheid, door de vele raamopeningen die de groene omgeving ‘kaderen’ en door de beglaasde binnenwanden die doorzichten en visuele linken tussen de lokalen mogelijk maken. Het interieur wordt gekenmerkt door de houten CLT-structuur. Er ontstaat een warme en tactiele leeromgeving waar het bijzonder prettig toeven is. De lesstraat aan de zijde van de speelplaats laat vrijheid voor tal van activiteiten.


Polyvalente lesstraat

De grootste uitdaging bestond erin om verder te werken op de bestaande verticale circulatie (twee trappenhuizen en een liftschacht), en toch te voldoen aan alle gevraagde ruimtelijke vereisten, de gewenste fysieke links tussen de lokalen en niet onbelangrijk: en correcte en veilige evacuatie bij brand. De sleutel in het ontwerp is het vervangen van de verouderde lift door een nieuw exemplaar met twee tegenoverliggende toegangsdeuren. Zo wordt de circulatie op de nieuwe bouwlaag gespiegeld ten opzichte van de bestaande onderliggende verdiepingen. Zo ontstaat een bijzonder ruime circulatiezone die royaal voorzien wordt van daglicht en uitzicht. Deze kan ten volle ingezet worden als polyvalente lesruimte of ‘lesstraat’, een mooie surplus voor het project. Langsheen deze lesstraat worden vervolgens de verschillende gevraagde lokalen geschakeld.  


Efficiënt bouwen

“Door te kiezen voor een ontwerp met bijzonder eenvoudige en repetitieve elementen (draagstructuur, raamopeningen,…) kunnen we ook kostenefficiënt bouwen”, klinkt het bij de ontwerpers. Door in te zetten op prefabricatie kunnen we de bouwtijd ter plaatse beperken, waardoor er minder impact is op de efficiëntie en kostprijs ten gevolge van de weersomstandigheden, de veilige werking van de school, etc. We spreken op dat moment niet meer over ter plaatse ‘bouwen’, maar slechts over snel en efficiënt ‘monteren’ van de voorgemaakte onderdelen van het gebouw. Hierdoor kunnen we het budget voor eventuele tijdelijke huisvesting (containerklassen) volledig investeren in de realisatie van een duurzame, ecologische en innovatieve uitbreiding voor de school.”
 

CLT-gebouw

De ontwerpers kiezen ervoor om deze uitbreiding te realiseren in CLT (cross laminated timber of kruislaags verlijmd hout). Dit betreft een geprefabriceerde constructie uit volhouten wanden en daken. De houten CLT-structuur is in één klap de draagstructuur, de luchtdichting en de binnenafwerking. De keuze voor CLT kan op een bijzonder tastbare wijze tonen wat een circulaire en CO2-neutrale economie kan betekenen, te beginnen bij de eigen lesomgeving van de leerlingen. Doordat de houten structuur ten allen tijde zichtbaar zal blijven, kan dit op dankbare en permanente wijze een integraal duurzaam en didactisch voorbeeldproject zijn. 


Modulaire installaties

Het nieuwe volume heeft slechts een beperkte warmtevraag door een heel ambitieuze isolatie van dak & gevels en door een uiterst luchtdichte bouwwijze. Ook de CLT-structuur draagt bij aan de thermische isolatie van het gebouw. Daarnaast wordt het warmteverlies van het bestaande gebouw beperkt door de nieuwe, geïsoleerde optopping. Zodoende hoeft geen extra warmteopwekking worden voorzien, maar kan aangesloten worden op de recent vernieuwde stookplaats van de bestaande school. De technische installaties worden op zichtbare wijze ingepast in het architecturale geheel. Ze worden op modulaire wijze opgevat, zodat ze in verschillende planindelingen op het structurele 3m-grid dienst kunnen doen, wat variabele planinvullingen mogelijk maakt doorheen de tijd.

GERELATEERDE DOSSIERS