Doorzoek volledige site
07 januari 2021

Mansardedak: gangbare traditionele architectuur van mysterieuze oorsprong

Illustratie | © Cupa Pizarras

Het mansardedak is een soort dak dat makkelijk te herkennen is aan de gebroken kap, waarvan elke kant twee hellingen heeft met een verschillende hoek, waardoor de binnenruimte optimaal kan worden benut. Dit dak ontleent zijn naam aan de vermaarde Franse architect François Mansart maar … Is hij wel de vader van dit ontwerp? Natuurleienspecialist CUPA PIZARRAS licht één en ander toe in een boeiende blogpost.

Bijna een halve eeuw voor de geboorte van Mansart, in 1546, realiseert Pierre Lescot de zuidwestelijke hoek van de huidige binnenplaats van het Louvre. En welke oplossing wordt er voorgesteld voor het dak? Een gebroken kap met dezelfde eigenschappen die later populair zullen worden onder een andere naam.

Dit dak is echter sterk verbonden met de naam Mansart. Het is Jules Hardouin-Mansart, het neefje van François Mansart en de eerste architect van koning Lodewijk XIV, die de beslissende stap zette waardoor de mansarde algemene bekendheid kreeg door de aanwezigheid ervan in het Paleis de Versailles.

mansardedak dakvorm

De sleutel van het succes van de mansarde ligt in de perfecte eenheid tussen een onmiskenbaar decoratief effect en de voor de hand liggende functionaliteit. Het dak heeft een aantrekkelijk visueel aspect dankzij het nobele materiaal, de leisteen, en vormt tegelijkertijd de ideale oplossing om ruimte te winnen op de bovenste verdieping. Daarom is dit dak aanwezig in tal van paleizen en domineert het bijna alle gebouwen van de Haussmann-architectuur.

Het meest opvallende element van het mansardedak is de gebroken lijn tussen de helling van de dakkant, lager en met een helling tussen 70 en 80 graden, van de helling van het bovendak, die van de bovenste spant met een helling van maximaal 35 graden.

dakvorm mansardedak

Natuurleien is het perfecte materiaal voor een mansardedak doordat het perfect kan worden aangepast aan twee hoeken, gewoon door de plaatsingstechniek van de leisteen te veranderen.  De donkere kleur van de leisteen geeft het bouwwerk een sobere en statige look, en dankzij de twee hellingen kan het regenwater makkelijker wegstromen.

Het mansardedak werd populair dankzij de architectuur van grote monumenten, maar kende ook succes aan een ander verhaal, verder weg van de paleizen. In de 18e eeuw waren gebouwen even hoog als de kroonlijst, zonder dat er rekening werd gehouden met het dak. Dankzij het mansardedak wonnen de bouwers een extra verdieping, met respect voor de stedenbouwkundige normen.

mansardedak dakbedekking

Ook al is dit dak van oorsprong Frans, het is populair over de hele wereld en kent verschillende stijlen en looks. Deze reis heeft het mansardedak tot in Hollywood gebracht, via de hand van John Elgin Woolf, beter bekend als de “architect van de sterren”.

mansardedak architectuur

Zo is het mansardedak een van de meest gebruikte daksoorten ter wereld.

GERELATEERDE DOSSIERS