Doorzoek volledige site
14 mei 2014 | TIM JANSSENS

Tips voor politici: Bart Cobbaert

Bart Cobbaert: "Het koppelen van fiscaliteit, bankvoorwaarden en energetische performantie kan een enorme impact hebben.”
Het nulenergiekantoor van EcoPuur in Nevele is een van de meest tot de verbeelding sprekende projecten van denc!-studio.

Dat beleid en (ontwerp- en bouw)praktijk niet altijd even goed op elkaar afgestemd zijn, is een understatement. In de aanloop naar de verkiezingen komen we dan ook voor de dag met de nieuwe rubriek ‘Tips voor politici’, waarin diverse personen uit de brede bouw- en de architectuursector suggesties formuleren aan het adres van onze beleidsmakers. Bart Cobbaert (denc!-studio) bijt de spits af met een pleidooi voor de koppeling van fiscaliteit en duurzaamheid, een menselijk kantje in de berekeningsmethodes en een wettelijk-juridisch kader voor energieoverdracht tussen gebouwen.

Koppeling fiscaliteit en duurzaamheid

Bart Cobbaert: “Een maatregel die onze beleidsmakers zeker in overweging zouden moeten nemen, is de koppeling van fiscaliteit en (reële) duurzaamheid. Momenteel hangt de vraag naar energiezuinige technieken in belangrijke mate samen met subsidiëring, en dat is soms toch een vergiftigd geschenk. Kijk naar de markt van de zonnepanelen, die in elkaar gestuikt is nadat de financiële steunmaatregelen (terecht) afgevoerd werden. Of naar de certificatie van passiefhuizen, die sterk is teruggedrongen nu de belastingaftrek voor passiefhuizen afgeschaft is.

Er zijn volgens mij andere – en betere – wegen dan het verschaffen van financiële voordelen om de implementatie van energiezuinige technieken te stimuleren. Laten we even vergelijken met ons wagenpark. We hebben altijd fiscale pk's betaald, maar betalen nu in functie van CO2-uitstoot. Ik zeg niet dat dit per se de juiste methode is, maar van één zaak ben ik wel zeker: de dag dat ze een deel van het belastinggeld koppelen aan de energieprestatie of het CO2-niveau van een woning of gebouw, zal de markt komen smeken om energiezuinig bouwen. Ik ben er dus niet van overtuigd dat het stimuleren van energiezuinigheid steevast via het wetgevend kader moet verlopen, maar denk anderzijds wel dat het koppelen van fiscaliteit, bankvoorwaarden en energetische performantie een enorme impact kan hebben.”

 

EPB

Bart Cobbaert: "Daarnaast zou een menselijk kantje in de berekeningsmethodes – het slim integreren van het eigenlijke gebruikspatroon van een gebouw – ook niet misstaan. Een goed voorbeeld zijn gebouwen voor meervoudig gebruik, zoals een school die na vijf uur nog fungeert als locatie voor verschillende 'externe' evenementen. Hoewel meervoudig gebruik wel degelijk een positieve impact heeft op de duurzaamheid van een gebouw, kan je dit toch niet in rekening brengen. EPB is gemaakt om de markt de weg te wijzen, maar leidt dus (nog) niet per se tot de beste vorm van duurzaamheid. Door de koppeling aan subsidiëring of belastingaftrek gebruiken bouwheren EPB bovendien als een instrument om te beoordelen wat 'goed' en 'minder goed' is, waardoor bepaalde waardevolle oplossingen soms uit de boot vallen. Men zou technische innovatie toepasbaar moeten maken in plaats van het te ontmoedigen door het niet in rekening te brengen.

Het EPB heeft zeker iets teweeggebracht, maar is tegelijkertijd ook het zwarte beest. Het heeft een zeker IKEA-gehalte: iedereen heeft kritiek, maar gaat er uiteindelijk toch mee aan de slag. Het vraagt natuurlijk ‘vijf minuten politieke moed’ om een en ander diepgaander uit te spitten. Men zou in grotere stappen moeten denken: eens je de nieuwe EPB-regels en -formules eindelijk hebt doorgrond, wordt er (zonder incubatieperiode) alweer een nieuwe versie in omloop gebracht. In de doorlooptijd van één project ben je soms zes of zeven EPB-softwares verder. Het is met andere woorden tijd voor een goed doordachte, transparante aanpak die zowel voor ontwerpers als gebruikers een echte meerwaarde biedt."

 

Energieoverdracht tussen gebouwen

Bart Cobbaert: “Tot slot is de koppeling van gebouwen om energieoverdracht tussen verschillende functionaliteiten mogelijk te maken nog veel te weinig aan de orde. Een kantoorgebouw heeft warmteoverschot en moet het grootste deel van de tijd gekoeld worden, terwijl het bij woningen net andersom is. Vandaag gaat er helaas zeer veel energie verloren omdat er nog geen sluitend juridisch of wetgevend kader bestaat om beiden aan elkaar te koppelen. Het is dan ook dringend tijd om daar iets aan te veranderen!”

 

 

Noot: Bart Cobbaert deed deze suggesties in het kader van een panelgesprek voor Architectura en het magazine Installatie & Bouw.