Doorzoek volledige site
12 juli 2014 | SIMON SCHREURS

Broedplaats De Ceuvel: van vervuild haventerrein tot zuiverend park

Het terrein van De Ceuvel Volharding, een voormalige scheepswerf in Amsterdam-Noord, blijft niet braak liggen. Het terrein wordt de komende 10 jaar gebruikt als broedplaats voor de creatieve industrie.

Het terrein van Ceuvel de Volharding was een verlaten en vervuild terrein in de havens van Buiksloterham. Een plek aan het water met een bijzondere historie, vlakbij het centrum. In een economisch betere tijd zou deze plek gesaneerd en vervolgens volgebouwd zijn. De huidige tijd waarin geplande stedelijke ontwikkelingen stil komen te liggen en veel terreinen wachten op ontwikkeling, biedt kansen voor een alternatieve en minder kapitaalintensieve manier van ontwikkelen. Een multidisciplinair team van (landschaps)architecten, kunstenaars, ambachtslieden en horecaondernemers heeft nu de prijsvraag gewonnen die in 2011 is uitgeschreven door Projectbureau Noordwaarts en Bureau Broedplaatsen.

Hoe het werkt...

Het zuiverend park bestaat uit een golvende groene vlakte van grassen, vaste planten, kort omloophout en volwassen bomen die zorgen voor de opname en afbraak van vervuiling. Concreter gaat het dan om specifiek voor dit terrein geselecteerde soorten die passen bij het ruige karakter van het industrie- en havengebied Buiksloterham. Een verhoogde houten steiger zorgt ervoor dat er geen direct contact is met de vervuilde bodem. Het pad slingert door de beplanting en ontsluit de verschillende boten. Het snoeiafval van het park wordt niet afgevoerd maar blijft op het terrein. Er worden producten ontwikkeld die gemaakt zijn uit biomassa en een biomassavergister zet de biomassa om in energie die gebruikt wordt op het terrein waardoor beheerskosten gereduceerd kunnen worden.

Onderzoek en Interactie

Er wordt onderzoek gedaan naar de organische zuivering op de Ceuvel door de Universiteit van Gent in België. Zij ontwikkelen programma’s voor afstudeer- en promotieonderzoeken, waarbij de Ceuvel als testlocatie zal dienen. Een kennisroute laat de uitkomsten zien van deze onderzoeken en informeert over de duurzame principes van het zuiverend park. Er worden workshops gegeven om bewoners en bezoekers te informeren en enthousiasmeren over het zuiverend park.

Uitgangspunt bij het realiseren van de nieuwe broedplaats De Ceuvel is de bodemvervuiling op het terrein. Door ophoging met vervuild bagger en de voormalige activiteiten van de scheepswerf is het terrein sterk verontreinigd. Huidige technieken die kunnen worden ingezet om vervuiling tegen te gaan zijn echter kostbaar, niet duurzaam en beperken zich vaak tot het verbergen of verplaatsen van de vervuiling, maar de techniek van fytoremediatie, waarbij planten en bomen worden ingezet om verontreiniging in de bodem te stabiliseren, te verminderen of op te nemen, biedt een goed alternatief. Op het terrein van de Ceuvel wordt deze organische manier van zuivering vormgegeven tot een zuiverend park.

Duurzaam en financieel haalbaar

De overbodige woonboten zijn op het land getakeld en omgevormd tot 17 duurzame ateliers: ze worden geïsoleerd en voorzien van een duurzaam warmtesysteem, groene daken en zonnecellen. Steeds wordt gekozen voor de hoogste mate van duurzaamheid die financieel haalbaar is. Het eigen afvalwater wordt gezuiverd in bio-filters en voedingsstoffen uit de afvalstromen worden weer ingezet voor voedselproductie op het terrein. Organisch afval (WC’s) van de bezoekers en huurders van de boten wordt omgezet in energie zodat een standaard aansluiting op het gemeentelijk riool overbodig wordt.