Doorzoek volledige site
16 september 2014 | RIK NEVEN

Afscheid van Bernardo Secchi, ontwerper van Park Spoor Noord

Theaterplein Antwerpen
Park Spoor Noord
Van Beethovenbrug
Park Spoor Noord
IJzerplein, Luik (2015)

Gisteren raakte bekend dat Bernardo Secchi overleden is op 80-jarige leeftijd. Weinig Italianen waren zo actief in ons land als deze architect en urbanist. Samen met zijn partner Paola Vigano oogstte hij veel lof voor het Theaterplein in Antwerpen, de Grote Markt in Kortrijk, begraafplaats Hoog Kortrijk, de Van Beethovenbrug in Mechelen en zeker met Park Spoor Noord in Antwerpen.

Drie jaar geleden kreeg Bernardo Secchi nog een eredoctoraat aan de Universiteit Hasselt voor zijn belangrijke bijdrage die hij leverde in het denken over en het realiseren van de revalidatie van steden en stadsranden. Behalve denker en ontwerper was hij ook een gerespecteerd professor. Hij gaf les aan de universiteit van Venetië, was decaan aan de architectuurfaculteit in Milaan en heeft ook lessen gegeven aan de Leuvense universiteit.

In ons land zal zijn naam altijd verbonden blijven met enkele bijzonder gesmaakte stedenbouwkundige projecten die niet alleen door de architectuurcritici maar zeker ook de lokale bevolking hoog aangeschreven waren. Het mooiste voorbeeld daarvan is Park Spoor Noord in Antwerpen.

Opmerkelijk detail. Bernardo Secchi ondertekende ook de petitie voor de doorstart van de Vlaamse Bouwmeester enkele weken geleden.

 

Park Spoor Noord

'Een park voor de eenentwintigste eeuw’ was de slogan voor de ontwerpwedstrijd die in 2002 werd gehouden voor het park Spoor Noord. Zelf omschreef hij het als volgt. “Het Park Spoor Noord is zo bedacht dat het een belangrijk stedelijk effect kan hebben niet enkel op het verlaten spoorwegterrein, maar ook op de buurten rond het park en op de stad zelf. De verschillende rollen die het park kan spelen zijn vervat in het motto: “dorpen en metropool”: een park voor de hele stad, belangrijk voor de metropolitane regio en daarbuiten, een park voor de dagelijkse praktijken van de buurt. Ons voornaamste idee is dat het park een sociale ruimte is, een vrije ruimte, die de inwoners de kans geeft ervaringen op te doen en actief te zijn.

De belangrijkste eigenschap van het park Spoor Noord is zijn dimensie: een wijd en eenvoudig ontworpen grasveld doorkruist met paden die de verschillende buurten met elkaar en met het park verbinden. Tuinen, sportvelden, doorzichtige bossen bieden plaats aan verschillende formele en informele sociale praktijken en definiëren meervoudige atmosferen."

Het project werd in 2009 bekroond met de Thuis in de Stad, een prijs van de Vlaamse Overheid voor innoverende projecten, Prijs Bouwheer 2009 van de Vlaamse Bouwmeester en de Europese UDiTE Knowledge sharing award in de categorie 'Environmental Well-Being'.

 

Begraafplaats Hoog-Kortrijk

Een andere hoogvlieger was de begraafplaats Hoog Kortrijk dat past binnen een groots plan van de stad Kortrijk, dat de openbare ruimte van stad en stadsrand beter met elkaar wil verbinden.

De begraafplaats ligt in een vallei ten zuiden van de stad, op de grens tussen de stedelijke bebouwing en het open landschap. Elf plateaus voor gedenkstenen werden aangelegd tussen de kam en het dal. Een lange insnijding in het landschap scheidt deze plateaus van de naburige akkers. De ceremoniële ruimtes en de dienstgebouwen zijn samen met het inkomplein in de helling van het terrein ingewerkt. De ontwerpers spelen heel gevoelig in op natuurlijke lijnen in het landschap en op de horizon. Daardoor krijgt de begraafplaats een rustig en meditatief karakter.

 

Theaterplein Antwerpen

Enkele jaren geleden transformeerden Secchi en Vigano het Theaterplein in Antwerpen tot en groen plein onder een transparante luifel. Het project won de ‘Thuis in de stadwedstrijd’ van de Vlaamse Overheid.

 

Hostel wadi – Kasterlee

Een recent project dat eigenaardig genoeg weinig onder de aandacht kwam is Hostel Wadi in Kasterlee, een perfecte symbiose van natuur en architectuur. Het otel is subtiel geïntegreerd in het landschap.Om zich volledig in de groene omgeving te integreren, omarmt het cirkelvormige gebouw als het ware het bos. Door zijn transparantie blijven de bezoekers steeds in direct visueel contact met de natuur.

 

Van Beethovenbrug (Lamotbrug)

In opdracht van Waterwegen en Zeekanaal ontwierpen Secchi en Vigano een 22 meter lange voetgangersbrug. Een eronder opgehangen systeem vangt door stappers veroorzaakte trillingen op. Het woord Lamot op zijn kant, is uitgespaard in elk metershoog uiteinde van de lichtjes buitenwaarts hellende, overigens geheel dichte, solide ogende ijzeren borstwering.

 

Grote Markt Kortrijk

In het eenvoudige ontwerp van Bernardo Secchi & Paola Vigano is sinds 1998 de impact van de auto drastisch verminderd door slechts twee rijstroken te voorzien en het aantal parkeerplaatsen te beperken. Het plein ent zich op de aansluitende straten en pleinen. Secchi & Vigano hebben ervoor gezorgd dat de Doorniksestraat, de Graanmarkt en de Begijnhofstraat door middel van lage muren aansluiten op de Grote Markt. De muren dienen als zitbank en als basis voor het straatmeubilair, bloembakken, vlaggenmasten en verlichting. De geringe niveauverschillen worden benadrukt door treden.