Doorzoek volledige site
18 november 2014 | KEVIN MOENS

Terugblik panelgesprek The Competition Antwerpen: deel 1

Illustratie | © Stefan Eerlingen
Illustratie | © Stefan Eerlingen
Illustratie | © Stefan Eerlingen
Illustratie | © Stefan Eerlingen
Illustratie | © Stefan Eerlingen

Op 6 november organiseerde Architectura.be de Belgische filmpremière van The Competition, in samenwerking met Eternit, Vandersanden Group, ROCKWOOL en Reynaers Aluminium. Na de vertoning gingen Peter Leroy, Bart Lens, Koen Van Bockstal, Wim Boydens en Johannes Robbrecht onder leiding van Kristiaan Borret in debat over de Belgische wedstrijdcultuur. De komende weken serveren wij u de sappigste oneliners en de markantste stellingen uit dat panelgesprek. In deze eerste episode komen Peter Leroy, Bart Lens en Koen Van Bockstal aan bod in zowel woord als beeld. 

Moderator van dienst was Kristiaan Borret, die met gerichte vragen het debat in goede banen leidde. Hieronder herhalen we de vragen en schetsen we kort het antwoord van de panelleden die zich tijdens het debat geroepen voelden om te antwoorden. Onder het artikel vindt u de scherpste stellingen of oneliners terug in de vorm van een Architube.

 

Wie heeft er nog meegemaakt hoe opdrachten pakweg 20 jaar geleden verstrekt werden?

Peter Leroy: “Hetgeen ik mij uit die periode vooral herinner, waren de WISH-wedstrijden (Wedstrijd Ideeën Sociale Huisvesting), een initiatief van Jo Crepain. Daardoor kregen wij als jong en relatief onervaren bureau de kans om deel te nemen aan wedstrijden. Na de WISH-wedstrijden is de geest van de wedstrijdcultuur er stilaan tot stand gekomen. Maar dat is in niets vergelijkbaar met hoe het momenteel verloopt. Nu vindt bijna alles plaats in de vorm van een wedstrijd. Zelfs de particulieren beginnen ermee. Het begint te escaleren en zorgt voor een te grote druk op de bureaus. De schuld daarvoor ligt vooral bij onszelf, de architecten, en dus niet bij de overheid of bij de opdrachtgever die zogezegd te weinig respect heeft voor de architect. We doen elkaar de das om door te veel te willen leveren. Gezamenlijke afspraken over hoeveel werk we kunnen leveren voor een bepaalde prijs kunnen soelaas bieden. We moeten als architecten meer op onze strepen staan. Want respect krijgen, staat niet gelijk aan gratis werken of onder de prijs werken. Respect krijgen we door samen duidelijk aan te geven dat we iets willen doen, maar dat we daarvoor correct betaald willen worden.”

 

Wat is de slechtste ervaring die je ooit aan den lijve ondervonden hebt tijdens een procedure in aanbesteding?

Bart Lens: “Het slechte gevoel gaat vaak schuil in kleine details. We zijn ooit in de eindronde geraakt van een wedstrijd voor een havengebouw aan de geul in Nieuwpoort. We bleven over met twee bureaus, wat een prachtige kans van 1 op 2 bood. Op een gegeven moment was er sprake van een hiaat in de wedstrijd, wat we gemeld hebben aan de bouwheer. Daarop heeft er correspondentie plaatsgevonden waarbij wij zogezegd een aangetekend schrijven hadden moeten ontvangen.  Dat is echter nooit toegekomen op het bureau. Ikzelf had zwart op wit dat het aangetekend schrijven toegekomen was op een foutief adres, wat ons daarenboven nooit gemeld was. Vervolgens werden we gediskwalificeerd. We hadden de tijd en moeite gestoken in een volledig dossier waarvoor we door de diskwalificatie niet betaald werden. Daarop hebben we een antwoord gekregen van de advocaten van de tegenpartij dat we ons moesten richten tot De Post waar we 60 euro zouden kunnen recupereren. Heel frustrerend. Het is spijtig dat administratie, een noodzakelijk kwaad, zo onmenselijk te werk kan gaan.”

 

Wat was de leukste wedstrijd uit jullie carrière?

Koen Van Bockstal: “Ik vind het gokken een leuk aspect van een wedstrijd. Bij wedstrijden geniet je als bureau of ontwerper van een vrijheid die mij doet denken aan de vrijheid die je bij studenten ziet. In mijn hoofd is iemand een goeie student als hij of zij de vraag in vraag stelt. Toen we aan een wedstrijd deelnamen voor een kinderdagverblijf en zeven woningen, stond er letterlijk in de opdracht dat het aanbevelingswaardig was om een deel van de gebouwen te behouden. We hebben met slechts één foto de hele jury overtuigd: een foto van Michael Jackson voor&na. Het idee dat je iets kapot kan verbouwen heeft ons oprecht en gefundeerd doen afwijken van de opdracht.

Na een ietwat stiekem onderzoek met een drietal afbrekers bleek dat we, in geval van afbraak, 5 woningen meer konden maken dan de andere kandidaten die niet voor afbraak kozen.

De leukste wedstrijden zijn die waar je als bureau onderzoek kan voeren, zowel bij winst als bij verlies. Bij verlies hou je altijd iets over aan en wedstrijd, namelijk een discours en een aantal nieuwe thema’s die je de daarop volgende jaren kan gebruiken. Als je een wedstrijd beschouwt als een interne toetssteen voor een bureau, dan zullen de geleverde inspanningen renderen op een andere manier. Een wedstrijd als ontwerpend onderzoek, daar hou ik van.”

 

Volgende week: deel terugblik deel 2. De nieuwsbrief in de gaten houden is de boodschap!