Fermacell®-gipsvezelplaten dragen bij aan duurzaam karakter uitbreiding Athénée des Pagodes
De werken aan de uitbreiding van de middelbare school Athénée des Pagodes in de Brusselse deelgemeente Neder-over-Heembeek zitten in de laatste fase. In zijn ontwerp voor de expansie stelde ALTER duurzaamheid en circulariteit centraal. Zo kwam het ontwerpbureau voor de afwerking van de binnenmuren en droge dekvloeren uit bij de fermacell®-gipsvezelplaten, die bestaan uit natuurlijke, deels gerecupereerde, materialen. “De platen bieden echter niet enkel voordelen voor het milieu”, vertelt Quentin Dubrule van Gillion Construct, dat de uitbreiding realiseerde.
De uitbreidingswerken aan Athénée des Pagodes startten zo’n twee jaar geleden en moeten ervoor zorgen dat de school haar leerlingenaantal kan optrekken van 700 naar 1.400. Concreet komt er een nieuw volume dat gespreid over zo’n 4.000 m² plaats biedt aan nieuwe klaslokalen en een sporthal. Ook de buitenruimte wordt uitgebreid. De nieuwe sporthal zal ook buiten de schooluren toegankelijk zijn voor buurtbewoners en lokale verenigingen, waardoor het project een uitgesproken maatschappelijke meerwaarde krijgt.
ALTER, dat de uitbreiding ontwierp, wil van het project een voorbeeld maken op het vlak van duurzaamheid en circulair bouwen. Het nieuwe gebouw wordt dan ook – volgens een mix van houtskelet- en CLT-bouw – opgetrokken in hout, een materiaal met een veel lagere CO2-voetafdruk dan beton of staal, in de eerste plaats omdat het hernieuwbaar is.
Ook voor de afwerking werd waar mogelijk de duurzame kaart getrokken, met biogebaseerde en gerecupereerde materialen.
CO2-opslag
Voor de afbouw van de binnenmuren – ook deze gevormd door gevelcassettes – en droge dekvloeren, kwam ALTER zo uit bij de fermacell®-gipsvezelplaten. Die bestaan volledig uit natuurlijke producten, meer bepaald gerecycleerd papier, gips en water. De platen bevatten dus geen schadelijke stoffen zoals lijm of formaldehyde. Bovendien slaan ze ook CO2 op, meer bepaald in het gebruikte papier, dat CO2 bevat dat de bomen waarvan het gemaakt is uit de lucht hebben gehaald. De platen dragen het Franse ‘Label Produit Biosourcé’, dat het aandeel biogebaseerde grondstoffen in bouwproducten certificeert.
Alsof dat nog niet duurzaam genoeg is, is het productieproces van fermacell®-platen ook gericht op grondstoffenbesparing. Zo wordt bij het maken van de gipsvezelplaten zaagafval gebruikt uit de eigen productie, maar ook zaagresten van industriële partners, net als gipsafval van sloopprojecten, dat daarvoor speciaal wordt ingezameld.
Al die duurzame eigenschappen werden vastgelegd in een Environmental Product Declaration of EPD. De nieuwe EPD is niet de eerste bevestiging van het duurzame karakter van de fermacell®-gipsvezelplaten. Eerder werden ze al als duurzaam gecertificeerd door verschillende andere onafhankelijke instituten.
“Uitstekende prestaties”
“Er werd echter niet enkel gekozen voor de fermacell®-gipsvezelplaten omwille van hun geringe milieu-impact”, vertelt Quentin Dubrule van Gillion Constuct, dat de uitbreiding realiseerde. “Zo presteren ze ook uitstekend op het vlak van thermische isolatie, akoestiek, brandveiligheid, binnenluchtkwaliteit en energiebesparing. En ze zijn ook robuust, wat in een schoolomgeving, waar wanden het soms zwaar te verduren krijgen, denk bijvoorbeeld aan rondslingerende boekentassen, niet onbelangrijk is.”
“Ook doorslaggevend,” gaat hij voort, “was het feit dat verschillende muren in de nieuwbouw worden afgewerkt met leempleister. Dat hecht immers beter op fermacell®-platen dan op klassieke gipskartonplaten, die te veel vocht uit de leem zouden opnemen. De andere wanden werden afgewerkt met houten panelen, die net als de leempleister bijdragen aan een duurzame, natuurlijke uitstraling van de binnenruimtes.”
Verschillende types
Quentin Dubrule is goed geplaatst om de eigenschappen en prestaties van de fermacell®-gipsvezelplaten in te schatten; Gillion Constuct werkte er al vaker mee. “We hebben wel nooit eerder zulke grote hoeveelheden en zo veel verschillende types verwerkt binnen één werf”, specifieert hij. “We gebruikten platen zonder brandweerstandseis en met brandweerstandsklasse E30 en EI60, met diktes van 12,5 en 15 mm. In risicovolle zones, zoals trappenhuizen en keukens, werden tot drie platen per zijde toegepast, waardoor een brandwerendheid tot 120 minuten wordt bereikt. In totaal werd zo’n 6.600 m² aan fermacell®-platen gebruikt voor de wanden.”
“Voor de vloeren pasten we het fermacell®-vloerelement 2E16 toe, dat een geïntegreerde viltisolatielaag geeft en 29 mm dik is, op een 6 cm dikke laag droge egalisatiekorrels van fermacell™. Het gaat om een oppervlakte van ongeveer 3.000 m². De korrels zorgen niet alleen voor een vlakke ondergrond, maar maken het ook mogelijk om leidingen weg te werken in de vloeropbouw. De egalisatiekorrels kwamen toe in zakken van 25 kg en het was wel een zwaar werk om die naar de juiste plekken in de nieuwbouw te dragen (lacht). Droge dekvloeren gerealiseerd met 2E16 zijn al na 24 uur – wanneer de lijm tussen de overlappende tand- en groefverbinding is uitgehard – beloopbaar, wat de uitvoeringstermijn beperk.”
Tevreden aannemer
Met de oplevering in het zicht, blikt Quentin Dubrule alvast tevreden terug op de samenwerking met James Hardie, het moederbedrijf waar fercmacell™ deel van uitmaakt. “De leveringen verliepen, zoals we gewoon zijn van de fabrikant, correct en de commercieel en technisch verantwoordelijken van James Hardie stonden altijd voor ons klaar. Op onze vraag kwamen ze ook verschillende keren ter plaatse voor technisch advies voor uitvoering en controle na uitvoering. Wat kunnen wij nog meer wensen?”, besluit hij.