Architectuur in de Kijker: rondleiding van AR-TUR verkent nieuwe campus van HIVSET
Voor de eerste activiteit van 2026 binnen de reeks Architectuur in de Kijker streek AR-TUR onlangs neer in Turnhout, waar het een rondleiding organiseerde op de nieuwe campus van HIVSET, ontworpen door De Architectengroep en LEEV architectuur. In de reeks wordt op die manier vier keer per jaar een bijzonder architectuurproject in de Kempen in de verf gezet. Architect Dirk Fredricx (De Architectengroep) en Dieter Beyens (HIVSET) gaven toelichting bij het ontwerp en de functie van het gebouw. De site, met een verleden als lazarij en verblijf voor de gasthuiszusters, is door het recente project weer nauw verbonden met de stad. Een pleintje met een opvallende ronde bank aan de straatkant dient als informele ontmoetingsplek en opent de voorheen afgezonderde binnentuin naar de buurt.
Het gebouw huisvest momenteel de tweede en derde graad van het secundair onderwijs voor opleidingen in maatschappij en welzijn. De architectuur faciliteert dat programma met vaklokalen voor kinderverzorging, koken en strijken. Om de praktijklessen zichtbaar te maken, zijn er aan de straatkant grote ramen geplaatst die passanten een blik gunnen op de activiteiten binnen. Voor realistische oefensituaties is in een van de lokalen een volledige thuisomgeving nagebootst. De polyvalente zaal aan de voorzijde is bovendien onafhankelijk van de school bruikbaar voor externen.
Duurzame eenvoud
In het ontwerp staat een logica van duurzame eenvoud centraal. De Architectengroep koos voor rationele, rechthoekige ruimtes die op lange termijn multifunctioneel inzetbaar blijven. Een centrale middengang met daklichten verbindt alle functies en creëert via doorzichten een enfilade-effect tussen de verschillende ruimtes. De inzet van mobiele wanden tussen de lokalen versterkt de flexibiliteit. Daardoor kan het gebouw niet alleen huidige onderwijsvormen faciliteren, maar ook moeiteloos inspelen op eender welke behoefte van de gebruikers. Die aanpasbaarheid zorgt ervoor dat de structuur ook bij een eventuele functiewijziging waardevol blijft.
Collage van materialen
De materialisatie volgt een collagestijl waarbij robuustheid en verfijning elkaar ontmoeten. De muren zijn grotendeels opgebouwd uit betonblokken met een donkere plint en een lichtere bovenbouw. Waar constructief noodzakelijk, is gegoten beton toegepast dat vervolgens is gestraald om beter aan te sluiten bij de blokken. Om een steriele omgeving te vermijden, combineerden de architecten lichte houtsoorten zoals grenen met groene MDF en Portugese gridtegels in de basiskleuren groen, roze en blauw. Gordijnen in groen- en beigetinten zorgen voor een huiselijk accent en dragen bij aan de akoestiek en zonwering. Bovendien zijn de gordijnen aan de zuidkant vervaardigd uit een warmtewerende stof om de temperatuur in het gebouw aangenaam te houden.
Geothermische energie
Dirk Fredricx lichtte toe dat De Architectengroep graag de focus legt op low-tech principes. Door de massieve bouwstructuur van het pand worden temperatuurschommelingen op een natuurlijke manier beperkt, wat het binnencomfort ten goede komt. Voor de actieve verwarming en koeling wordt gebruikgemaakt van vloerverwarming die wordt gevoed door een geothermische warmtepomp die zijn energie rechtstreeks uit de bodem haalt. Door die technieken te combineren met de andere duurzame eigenschappen van het gebouw, blijft de ecologische voetafdruk beperkt.
Volgende afspraak op 10 juni
Het eerste bezoek van het jaar voor de reeks Architectuur in de Kijker bracht 23 architectuurliefhebbers op de been. De toelichting door de architect en de opdrachtgever bood de aanwezigen een helder inzicht in de gemaakte keuzes op vlak van materiaalkeuze en techniek. De directe inkijk en de kans om projecten ter plaatse te ervaren, maken de reeks zo boeiend voor een breed publiek van geïnteresseerden. De volgende editie van Architectuur in de Kijker zal plaatsvinden op woensdag 10 juni in het gemeentehuis van Kalmthout. Meer info daarover vind je binnenkort op de website van AR-TUR.