Renovatie luchthaven Bromma toont potentieel van vacuümglas in erfgoedgebouwen
De luchthaven Stockholm-Bromma heeft een ingrijpende renovatie ondergaan waarbij de historische staal-glasgevel van het terminalgebouw behouden bleef met behulp van het FINEO-vacuümisolatieglas van AGC. Dankzij de beperkte glasdikte konden de bestaande stalen raamprofielen bewaard blijven, wat essentieel was binnen de erfgoedcontext van het project. Het modernistische luchthavengebouw geldt immers als een belangrijk voorbeeld van het Zweedse functionalisme en staat sinds 2000 onder monumentenzorg.
Het oorspronkelijke terminalgebouw Stationsbyggnaden, ontworpen door architect Paul Hedqvist en gebouwd in 1935, werd tussen 2023 en 2025 gemoderniseerd met aandacht voor zowel energieprestaties als behoud van het originele gevelbeeld. De oorspronkelijke enkelvoudige beglazing uit de jaren 1950 voldeed niet langer aan de huidige eisen op het vlak van energieprestaties, comfort en akoestiek, terwijl de bestaande stalen profielen om erfgoedredenen behouden moesten blijven.
Historische staal-glasconstructie centraal in renovatie
Bij de renovatie vormde vooral de staal-glasconstructie een uitdaging. Door jarenlange blootstelling aan vocht en slijtage waren corrosie, beschadigde glaspartijen en poreuze kitnaden ontstaan. Volgens Thomas Sjödin, projectleider bij Ryds Glas Stockholm, het bedrijf dat verantwoordelijk was voor de raamrenovatie, waren structurele aanpassingen aan de stalen profielen uitgesloten. “Alle werkzaamheden moesten exact aansluiten bij de oorspronkelijke tekeningen en referentiebeelden van het gebouw”, klinkt het.
Om de historische gevel energetisch op te waarderen zonder de bestaande raamstructuren te verzwaren, werd gekozen voor de FINEO Heritage-reeks, specifiek ontwikkeld voor restauratieprojecten. In totaal werden 1.270 glaselementen vervangen, goed voor ongeveer 850 m² geveloppervlak. De nieuwe glaselementen hebben een totale dikte van slechts 13,5 mm, waardoor ze geïntegreerd konden worden in de bestaande profielen zonder bijkomende ingrepen.
Slanke glasopbouw met hoge isolatiewaarden
De beglazing bestaat uit een restauratieglas van 4 mm dat werd gelamineerd op FINEO 10-vacuümglas van 9,5 mm dik. Daarbij werd gebruikgemaakt van extra helder Clearvision-glas van AGC om een hoge lichtdoorlatendheid te behouden. Volgens de betrokken partijen benadert de nieuwe beglazing ook visueel het oorspronkelijke glas uit de jaren 1950, onder meer door de lichte onregelmatigheden in het oppervlak en de specifieke reflecties.
Naast het behoud van het historische uitzicht speelde ook de energetische prestatie een belangrijke rol. Vacuümglas maakt het mogelijk om hoge isolatiewaarden te behalen binnen een beperkte glasdikte. Volgens AGC haalt FINEO vanaf een dikte van 6,7 mm U-waarden tot 0,7 W/m²K, vergelijkbaar met drievoudige beglazing.
"Het functionele hart van de vacuümbeglazing FINEO vormt een 0,1 millimeter dunne vacuümruimte tussen twee glasplaten. Anders dan bij conventioneel vacuümglas is er geen evacuatieopening, maar wordt de glasrand hermetisch versmolten. Dat garandeert blijvende dichtheid zonder onderhoud, betere doorkijk en bewaart het fijne historische karakter van de glasgevel", legt Ramon Ebeltjes, Sales Manager Benelux voor FINEO by AGC, uit.
Ook aandacht voor akoestiek en comfort
Ook akoestische prestaties waren een aandachtspunt in dit project. Door de nabijheid van de start- en landingsbaan was geluidswering essentieel voor het comfort in de vertrekhal en de omliggende ruimtes. De gekozen vacuümbeglazing combineert thermische isolatie, zonwering, uv-bescherming en akoestische prestaties binnen één compacte glasopbouw.
De renovatiewerken omvatten daarnaast een grondige restauratie van de bestaande staalconstructie. De profielen werden volledig ontroest en opnieuw gecoat met een speciale corrosiebeschermende verf. Meer dan 3.500 verroeste schroeven werden vervangen door roestvrijstalen exemplaren.
Renovatie onder operationele omstandigheden
De uitvoering van de werken bracht bijkomende praktische uitdagingen met zich mee. Omdat de gevel direct grenst aan de start- en landingsbaan kon er geen hijskraan worden ingezet. De glaspartijen moesten daarom handmatig of met behulp van een lier in de constructie worden geplaatst, terwijl de luchthaven operationeel bleef.
Duurzaamheid als bijkomend argument
Volgens AGC biedt vacuümglas ook voordelen op het vlak van duurzaamheid. Door de beperkte materiaaldikte en het ontbreken van edelgassen ligt de milieu-impact lager dan bij traditionele dubbele of drievoudige beglazing. Voor FINEO werd bovendien een externe EPD opgesteld die bevestigt dat de Low Carbon-variant een uitstoot van 18,9 kg CO₂-equivalent per vierkante meter behaalt.
"Voorbeelden zoals de renovatie in Stockholm laten zien dat historische gebouwen met deze technologie hun energie-efficiëntie aanzienlijk kunnen verbeteren, zonder hun karakter te verliezen”, besluit Clément Lemoine, Manager voor product en marketing bij FINEO.