Schrijf je in voor de boekpresentatie van ‘Ode aan de rijwoning’ en de resultaten van ‘Unlock the Housing Stock’ (Antwerpen, 9/12)

  • image

Hoe kunnen we extra woongelegenheid creëren zonder bijkomende ruimte aan te snijden? Op woensdag 9 december staat die vraag centraal tijdens een avond in Stadsform in Antwerpen, georganiseerd door Architectuurwijzer in het kader van het project Unlock the Housing Stock. Op het programma staan de voorstelling van het boek Ode aan de rijwoning door Julie Mabilde en de presentatie van de resultaten van een summerschool waarin jonge ontwerpers onderzochten hoe bestaande woningen meer mensen kunnen huisvesten.

In Ode aan de rijwoning richt Julie Mabilde de aandacht op een woningtype dat al twee eeuwen het uitzicht van Belgische steden en gemeenten bepaalt. Hoewel rijwoningen veel minder aandacht krijgen dan villa’s en appartementen, beschikken ze over een bijzonder aanpassingsvermogen. Generatie na generatie geven bewoners er hun eigen invulling aan. Het boek laat zien hoe rijwoningen kunnen meegroeien met veranderende woonbehoeften en welke mogelijkheden ze bieden om woningen te delen, aan te passen of te transformeren.

450 extra woningen zonder nieuwbouw?

Die mogelijkheden sluiten nauw aan bij de ambities van Unlock the Housing Stock, een project waarin erts*, Architectuurwijzer, LabLand en Bond Beter Leefmilieu onderzoeken hoe de bestaande woningvoorraad kan bijdragen aan de Vlaamse woonopgave. Begin september gingen jonge ontwerpers tijdens een summerschool in Nijlen een zogenaamde ‘zero build challenge’ aan. Hun opdracht: binnen het bestaande patrimonium ruimte vinden voor 450 extra woongelegenheden, het aantal dat nodig is om de verwachte bevolkingsgroei van de gemeente tegen 2040 op te vangen.

Via ontwerpend onderzoek gingen de deelnemers in verschillende wijken na welke woningen zich lenen tot opsplitsing en hoeveel bijkomende woongelegenheden dat kan opleveren. Daarbij gold één belangrijke voorwaarde: de woonkwaliteit mocht niet in het gedrang komen. De ontwerpers hielden rekening met de veranderende samenstelling van huishoudens, waaronder het groeiende aantal alleenstaanden, koppels zonder kinderen en 65-plussers met een toenemende zorgvraag. De uitdaging bestond erin bestaande woningen zo te transformeren dat ze ook na een opsplitsing volwaardige en kwalitatieve woonruimte bieden.

Ontwerpresultaten en mini-documentaire

Tijdens de avond in Stadsform worden de resultaten van de summerschool bekendgemaakt. Zijn de 450 extra woongelegenheden daadwerkelijk te vinden binnen het bestaande woningbestand van Nijlen? Waar liggen de mogelijkheden voor woningsplitsing en welke ontwerpstrategieën kunnen daarvoor worden ingezet? De presentatie maakt duidelijk wat het beter benutten van bestaande woningen concreet kan betekenen voor een Vlaamse gemeente en welke kansen en uitdagingen daarbij komen kijken.

Daarnaast staat de vertoning van een mini-documentaire van Bertrand Lafontaine en Michael Lombarts op het programma. De film brengt de ervaringen en inzichten samen van deelnemers aan de summerschool, een gemeenteambtenaar van Nijlen, onderzoekers en architecten. Samen met de boekpresentatie van Julie Mabilde vormt de documentaire de aanzet tot een bredere reflectie over de toekomst van ons woonpatrimonium. Hoe kunnen we de woningen die er al staan beter benutten en aanpassen aan de woonbehoeften van vandaag en morgen?

Praktisch: woensdag 9 december 2026 om 19.30 uur in Stadsform, Stadswaag 6, 2000 Antwerpen. Inschrijven kan via dit formulier.

Bron Architectuurwijzer

  • Deel dit artikel

Onze partners