AgwA en VERS.A geven Onthaalsquare in Evere een centrale sporthal die het plein herschikt

De ambitie reikt verder dan het optrekken van een gebouw alleen. Het ontwerp omvat ook de volledige heraanleg van het plein, dat vandaag gefragmenteerd is door een onsamenhangende mix van groen, parkeren en speelruimte. Door sport, cultuur en verenigingsleven te combineren in één structuur ontstaat een plek die verschillende gebruikersgroepen samenbrengt en tegelijk het plein als stedelijke ruimte opnieuw leesbaar maakt. Het project positioneert zich daarmee als een katalysator voor nieuwe dynamieken in de wijk, eerder dan als een geïsoleerde ingreep.

Een centrale positie als ontwerpstrategie

Opvallend is de keuze om het gebouw niet langs de rand, maar midden op het plein te plaatsen. Die ingreep vormt de sleutel tot de herstructurering van de Onthaalsquare: het volume organiseert de open ruimte rondom zich en verdeelt die in herkenbare zones met elk een eigen sfeer en gebruik. Het plein wordt zo geen restgebied meer, maar een samenhangend geheel waarin gebouw en buitenruimte elkaar versterken.

Die positionering vertaalt ook de dubbele schaal van de plek. Aan de noordzijde sluit het plein aan op grotere stedelijke assen, waaronder de verbinding tussen station Schaarbeek en het gemeentehuis van Evere, terwijl aan de zuidzijde een meer beschutte en buurtgerichte ruimte ontstaat. Daar wordt een intieme tuin ingericht, afgeschermd van verkeer en geschikt voor kleinschalige activiteiten en spel. Het gebouw fungeert letterlijk als scharnier tussen die twee werelden en maakt hun co-existente logica leesbaar.

Doorwaadbaarheid en relaties met de omgeving

Het ontwerp zet sterk in op doorwaadbaarheid. De centrale inkomhal snijdt door het volume en verbindt de verschillende buitenruimtes met elkaar, met toegangen aan meerdere zijden. Daardoor vermijdt het gebouw achterkanten en presenteert het zich rondom als een actieve en uitnodigende structuur. Het versterkt de relatie met de omliggende straten, de scholen en de buurt, en maakt het mogelijk om het plein langs verschillende trajecten te doorkruisen.

Binnenin zorgt diezelfde hal voor een heldere organisatie van de functies. Aan de ene zijde ligt het sportprogramma, met een grote sporthal en bijhorende kleedruimtes op het gelijkvloers en een kleinere zaal op de verdieping voor onder meer yoga en gevechtssporten. Aan de andere zijde bevinden zich de lokalen voor verenigingen, gestapeld over meerdere niveaus en telkens per twee gekoppeld. Die opbouw laat toe om verschillende activiteiten naast elkaar te laten plaatsvinden zonder elkaar te hinderen, terwijl ze toch verbonden blijven via de centrale ruimte.

Een netwerk van collectieve ruimtes

Naast de inkomhal speelt ook het dak een belangrijke rol als gedeelde ruimte. Het wordt toegankelijk gemaakt en kan functioneren als tuin of ontmoetingsplek, waardoor het gebouw zich verticaal uitbreidt en extra gebruikslagen toevoegt. Samen met de inkomhal vormt het dak een tweede niveau van collectiviteit, waar gebruikers elkaar kunnen ontmoeten buiten de strikt functionele ruimtes van sport en verenigingen.

Die stapeling van publieke plekken maakt van het gebouw meer dan een container van functies. Het wordt een ruimtelijk netwerk waarin verschillende vormen van gebruik elkaar kruisen en versterken. Door ook visuele relaties te creëren tussen de sportzalen en andere ruimtes, ontstaat een gevoel van openheid en inclusiviteit, waarbij verschillende activiteiten zichtbaar en toegankelijk blijven voor een breed publiek.

Constructie en toekomstgerichtheid

De flexibiliteit van het project wordt ondersteund door een rationeel constructief systeem van geprefabriceerde betonkolommen en -balken. Dit skelet maakt grote overspanningen mogelijk en laat toe om de invulling van de ruimtes vrij te organiseren. Het gebouw kan daardoor inspelen op veranderende noden in de toekomst, zonder ingrijpende structurele aanpassingen.

Binnen dat robuuste kader worden vloeren en wanden uitgevoerd in hout, wat niet alleen de ecologische impact beperkt maar ook bijdraagt aan de sfeer en tactiliteit van het gebouw. De combinatie van beton en hout zorgt voor een evenwicht tussen duurzaamheid en aanpasbaarheid. Met de start van de werken wordt deze visie nu concreet, met een oplevering voorzien tegen uiterlijk 2030. Het project zet daarmee in op een langdurige rol als sociaal en ruimtelijk ankerpunt in de wijk.