a2o architecten transformeert voormalig kantoorgebouw in Evere tot circulair woon- en werkcomplex Le Jules

De strategische ligging aan de Jules Bordetlaan, nabij de Brusselse ring en de luchthaven, vormt een belangrijke troef, maar het is vooral de programmatische omslag die het project relevant maakt. In een omgeving die lange tijd gedomineerd werd door monofunctionele kantoorvolumes, introduceert Le Jules een gemengd programma dat inzet op bewoning, productie en kleinschalige bedrijvigheid, en zo opnieuw stedelijke dynamiek genereert.

Van leegstand naar stedelijke dynamiek

De reconversie kadert in een bredere verschuiving binnen het Brusselse gewest, waar leegstaande kantoren steeds vaker worden ingezet om de druk op de woningmarkt te verlichten. In dit geval kreeg het project bovendien een sociale dimensie, toen de Brusselse huisvestingsmaatschappijen Everecity en BGHM het complex aankochten. Le Jules wordt zo niet alleen een architecturaal, maar ook een maatschappelijk project, gericht op betaalbaar en kwalitatief wonen.

Die nieuwe invulling vertaalt zich in een zorgvuldig uitgebalanceerd programma. Naast de woningen omvat het gebouw ook ateliers en kantoorruimtes die zorgen voor activiteit op verschillende momenten van de dag. Vooral de werkplaatsen op het gelijkvloers dragen bij aan een levendige plint, waardoor het gebouw zich niet langer afsluit van zijn omgeving, maar er actief deel van uitmaakt.

Herbruik als ontwerpmethode

Centraal in het ontwerp staat het behoud van de bestaande betonstructuur, die fungeert als ruggengraat van het project. In plaats van een volledige sloop koos a2o architecten voor een bijna chirurgische ontmanteling van het oorspronkelijke gebouw, met maximale recuperatie van materialen. Wat behouden kon blijven, werd geïntegreerd; wat verwijderd werd, kreeg elders een tweede leven.

Ook de gevel werd volledig herbekeken. De oorspronkelijke vliesgevel maakte plaats voor een nieuwe, performante buitenschil met kalkzandsteen en cementering, die niet alleen energetisch beter presteert, maar ook een meer samenhangend straatbeeld oplevert. De ingreep toont hoe circulariteit hier niet als toevoeging wordt ingezet, maar als uitgangspunt voor het volledige ontwerp.

Optoppen en articuleren

Om bijkomende woonoppervlakte te creëren zonder extra ruimtebeslag, werd het gebouw uitgebreid met twee bijkomende bouwlagen. Deze optopping sluit volumetrisch aan bij de bestaande structuur en zorgt voor een rustiger en consistenter geheel. Tegelijk versterkt ze de densiteit op een plek die daar infrastructureel geschikt voor is.

Opvallend is de toevoeging van een zelfstandige balkonstructuur, opgebouwd uit stalen portieken en betonnen platen. Deze structuur ondersteunt niet alleen de terrassen, maar bepaalt ook de architecturale expressie van het gebouw. De ritmiek en detaillering verwijzen subtiel naar art nouveau, zonder in nostalgie te vervallen, en geven het project een herkenbare identiteit.

Binnen en buiten verweven

Le Jules zet sterk in op de relatie tussen interieur en buitenruimte. Alle woningen beschikken over terrassen die naadloos aansluiten op de leefruimtes en het wooncomfort verhogen. Waar het oorspronkelijke kantoorgebouw geen enkele buitenruimte bood, wordt dit nu een essentieel onderdeel van de architectuur.

Daarnaast wordt ook het collectieve buitengebruik versterkt. De luifel boven de parking wordt ingericht als een ‘hangende tuin’, een gedeelde plek die fungeert als ontmoetingsruimte voor bewoners. In combinatie met de groene context van de naastgelegen begraafplaats ontstaat een bijzondere dialoog tussen gebouw en landschap, waarbij stedelijkheid en natuur in elkaar overvloeien.

Duurzaamheid als basisconditie

Op technisch vlak voldoet Le Jules aan hedendaagse duurzaamheidsnormen met onder meer warmtepompen, regenwaterrecuperatie en zonnepanelen. Opvallend is echter dat deze ingrepen door het ontwerpteam expliciet worden beschouwd als een minimumvereiste, niet als een ambitie op zich.

De echte meerwaarde zit in de materiaalstrategie en de ruimtelijke organisatie. Door minder grondstoffen te verbruiken en maximaal in te zetten op hergebruik, wordt de ecologische impact structureel verlaagd. Tegelijk zorgen de royale plattegronden, het daglicht en de buitenruimtes voor een hoge woonkwaliteit, wat duurzaamheid ook op sociaal niveau verankert.